Mark

Wat is digitale toegankelijkheid?

Digitale toegankelijkheid is een onderwerp dat steeds vaker op de agenda verschijnt. Misschien is het op jouw pad gekomen omdat je er iets over hebt gehoord, omdat je bent aangeschreven door de ACM, of omdat je er simpelweg meer over wilt weten.

Wat de reden ook is: je zoekt duidelijke informatie.

Inleiding

In dit artikel leg ik in gewone taal uit wat digitale toegankelijkheid is, waarom het belangrijk is, voor wie het relevant is en wat je zelf al kunt doen om ermee aan de slag te gaan.

Wat is digitale toegankelijkheid?

Digitale toegankelijkheid betekent dat iedereen gebruik kan maken van je website, app of online dienst. Ook mensen met een beperking.

Dat kunnen mensen zijn die blind zijn en een schermlezer gebruiken, maar ook mensen die moeite hebben met lezen, niet goed met een muis kunnen werken of een andere taalachtergrond hebben.

Toegankelijke websites houden hier rekening mee: technisch, inhoudelijk en visueel.

Voor wie is digitale toegankelijkheid belangrijk?

Digitale toegankelijkheid is belangrijk voor meer mensen dan vaak wordt gedacht, zoals:

  • mensen die blind of slechtziend zijn
  • mensen met kleurenblindheid
  • mensen met motorische of cognitieve beperkingen
  • mensen die Nederlands niet als moedertaal spreken
  • mensen die mobiel browsen in de zon
  • mensen met beperkte digitale vaardigheden

Wat goed is voor deze groepen, blijkt in de praktijk ook goed te zijn voor de rest. Toegankelijkheid verhoogt de kwaliteit van je website voor alle gebruikers.

Hoe ziet dat eruit in de praktijk?

Toegankelijkheid zit vaak in ogenschijnlijk kleine keuzes, zoals:

  • een logische koppenstructuur (H1, H2, H3)
  • beschrijvende linkteksten in plaats van “klik hier”
  • voldoende kleurcontrast tussen tekst en achtergrond
  • knoppen met duidelijke labels
  • formulieren die ook met het toetsenbord te bedienen zijn
  • foutmeldingen die begrijpelijk zijn en door schermlezers worden voorgelezen
  • teksten geschreven op B1-niveau

Door hier bewust aandacht aan te besteden, maak je je website begrijpelijker, inclusiever en gebruiksvriendelijker.

Een veelvoorkomend misverstand

Een hardnekkig misverstand is dat digitale toegankelijkheid alleen bedoeld is voor een kleine groep mensen met een beperking.

In werkelijkheid raakt het veel bredere groepen. Als je op B1-niveau schrijft, profiteert ook iemand met beperkte taalvaardigheid daarvan. Als je goede contrasten gebruikt, is je website ook leesbaar op een mobiel scherm in de zon.

Toegankelijkheid is dus geen niche, maar een kwaliteitsvoorwaarde met positieve impact op gebruikservaring, conversie en vindbaarheid.

Wat kun je nu al verbeteren?

Er zijn veel dingen die je vandaag al kunt verbeteren:

  • controleer of je koppen hiërarchisch kloppen
  • schrijf linkteksten die iets zeggen over de bestemming
  • zorg voor voldoende kleurcontrast
  • test of je website zonder muis te bedienen is
  • herschrijf complexe zinnen naar eenvoudiger taalgebruik

Tools zoals WAVE of axe DevTools kunnen helpen om technische aandachtspunten te vinden. Combineer dit altijd met gebruikerstests: die laten pas echt zien waar mensen vastlopen.

Toegankelijkheid raakt meer dan je denkt

Wie werkt aan toegankelijkheid, werkt vaak ook aan SEO, performance, UX en duurzaamheid.

Semantisch correcte HTML, duidelijke navigatie en betekenisvolle content helpen niet alleen gebruikers, maar worden ook gewaardeerd door zoekmachines.

Alt-teksten zijn daar een goed voorbeeld van. In SEO vaak een vinkje, in toegankelijkheid een middel om blinde bezoekers een gelijkwaardige beleving te bieden.

De lat ligt vaak hoger, maar het resultaat is beter. Organisaties die serieus werk maken van toegankelijkheid zien vaak ook hogere klanttevredenheid en een sterkere reputatie.

Waarom dit nu op de agenda moet

De wereld digitaliseert snel, maar veel digitale diensten worden nog steeds gebouwd op zicht in plaats van ook op betekenis.

Daarmee sluiten we onbedoeld grote groepen mensen uit. En dat is nergens voor nodig.

Als je toegankelijkheid vanaf het begin meeneemt, wordt het een gewoon onderdeel van je werk. Probeer je het pas achteraf te repareren, dan kost het meer tijd, moeite en geld.

Toegankelijkheid vroeg integreren is dus niet alleen sociaal wenselijk, maar ook bedrijfsmatig verstandig.

Waarom dit mij persoonlijk raakt

Toegankelijkheid is betekenisvol werk. Je helpt mensen die anders buiten de boot vallen om wél mee te doen.

Dat begint met bewustwording. Zodra je leert kijken met een toegankelijkheidsbril, zie je overal kansen om het beter te doen.

En het mooie is: veel verbeteringen zijn helemaal niet ingewikkeld. Je moet er alleen aandacht voor hebben.

Tot slot

Digitale toegankelijkheid is geen vinkje of los project, maar een kwaliteitsaanpak die je hele website beter maakt.

Voor je gebruikers, je organisatie en de maatschappij als geheel.

Heb je vragen of wil je weten waar jouw website staat? Neem gerust contact met me op. Ik denk graag met je mee: helder en praktisch.

Portfolio

Een overzicht van ouder werk, per categorie.

Opdrachtgevers

Een selectie van organisaties en mensen waarmee ik heb samengewerkt.

Lees referenties over de samenwerking

Niels Visser
UX designer voor toegankelijke digitale producten

© 2025 Niels Visser